X
تبلیغات
تجهیزات پزشکی سینا طب گلوگاه - دیسک کمر

تجهیزات پزشکی سینا طب گلوگاه

sinatebco421@yahoo.com

دیسک کمر

   هر انسان معمولا 26 مهره در ستون فقرات خود دارد. مهره‌ها به وسیله صفحات انعطاف‌پذیری به نام دیسك بین مهره‌ای از یكدیگر جدا می‌شوند. درواقع وجود دیسك كمر بیماری محسوب نمی‌شود؛ اما اگر به دلیلی دیسك از قسمت عقبی خود دچار بیرون‌زدگی یا فتق شود، این قسمت بیرون‌زده روی نخاع یا رشته‌های نخاع فشار وارد می‌كند و سبب بروز درد در ناحیه كمر با انتشار به پاها می‌شود. در گویش عامیانه به اصطلاح به این بیماری دیسك كمر می‌گویند كه البته اصطلاح درست آن فتق دیسك كمری است.

از حدود 15 سالگی به بعد دیسك بین مهره‌ای دچار تغییراتی می‌شود. این تغییرات شامل كاهش میزان آب موجود در دیسك و كاهش انعطاف‌پذیری آنهاست. البته این تغییرات در برخی افراد زودتر بروز می‌كند و در برخی دیرتر دیده می‌شود.در صورت وارد آمدن فشار نامناسب به دیسك فرسوده، قسمت پشتی دیسك دچار فتق یا بیرون‌زدگی می‌شود.

پارگی‌ و بیرون‌زدگی‌ دیسک‌ بین‌ مهره‌ای‌ در اثر از هم‌ گسیختگی‌ ناگهانی‌ یا تدریجی‌ رباط ها و بافت های‌ حمایتی‌ اطراف‌ دیسک‌ بین‌ مهره‌ای‌ (بالشتک‌هایی‌ که‌ مهره‌های ‌ستون فقرات را از هم‌ جدا می‌کنند) ایجاد می‌شود. در حالت کلی منظور از بیماری دیسک کمر، در رفتگی با بیرون زدگی قسمت مرکزی یا هسته دیسک می‌باشد که با پارگی‌های کوچکی که به‌صورت شیارهای باریکی در اطراف آن، کم‌کم ایجاد می‌شود همراه است. این بیرون زدگی‌ها و دررفتگی‌ها روی ریشه‌های عصبی پشت این دیسک فشار می‌آورند و باعث ایجاد درد و سایر عوارض می‌شوند. دیسک‌های‌ بین‌مهره‌های‌ گردن‌ یا کمر بیشتر از سایر جاهای‌ ستون‌ فقرات‌ دچار این‌ مشکل‌ می‌شوند. جابجایی جسم صفحه‌ای بین مهره‌ای ممکن است به صورت پرولاپس، فتق، پارگی یا بیرون‌زدگی دیسک بروز کند. این واژه‌های متغیر بیانگر از دست دادن تمامیت دیسک بین دو مهره است. صدمات ستون فقرات، مهره‌های ناحیه سینه‌ای که کمترین آسیب پذیری را دارد، به نظر می‌رسد که بر اثر نیروهای حاصل از جاذبه صفحات مهره‌های کمری در قیاس با صفحات گردنی دچار پارگی می‌شوند.


علل بیماری 

در ایجاد بیماری دیسک کمر عوامل زمینه‌ای مانند ژنتیک مطرح می‌باشد ولی اصولا بیرون زدگی و پاره‌ شدن دیسک در اثر استفاده ناصحیح از مهره‌ها و طرز رفتار ناصحیحی است که افراد با بدن خود انجام می‌دهند. در حیوانات چهارپا اصولا چیزی به نام پارگی دیسک کمر نداریم و این بیماری بهایی می‌باشد که انسان برای راست ایستادنش می‌‌پردازد. به علت فشاری که برآیند نیروهای وزن آدم روی مرکز ثقل وارد می‌کند و فشاری که روی آن ناحیه از مهره‌های تحتانی کمر وارد می‌شود، ستون فقرات بار بیش‌تری را نسبت به سایر قسمت‌ها تحمل می‌کند و علت این که ما بیش‌تر بیماری‌های دیسک را در این نواحی می‌بینیم همین می‌باشد. شایع‌ترین محل درگیری دیسک کمری در کشور ایران مهره‌های 4 و 5 و در کشورهای اروپایی معمولا مهره‌های 5 کمری و یکم خاجی می‌باشد و این تقاوت به علت نوع استخوان بندی می‌باشد. در ایران به طور معمول لگن‌ها برجسته‌تر هستند، ولی در اروپا لگن‌ها صاف‌تر می‌باشند.

در کل می توان گفت که ضعیف‌ شدن‌ و پارگی‌ بافت‌ دیسک‌، باعث‌ وارد آمدن‌ فشار به‌ رشته‌های‌ عصبی‌ عبوری‌ از درون‌ کانال‌ ستون‌ فقرات‌ می‌شود. این‌ از هم‌ گسیختگی‌ بافت‌ دیسکی‌ در اثر آسیب‌ ناگهانی‌ یا استرس‌ مزمن‌ مثلاً به‌ علت‌ بلندکردن‌ مدام‌ اشیای‌ سنگین‌ یا چاقی، به‌ وجود می‌آید. فتق صفحه مهره‌ای ناشی از خم شدن از کمر بدون جمع کردن زانوها و اجرای حرکات چرخشی می‌باشد، چون فشار زیادی را بر صفحه بین مهره‌ای وارد می‌آورد. فشار مکرر به شکل فزاینده‌ای مقاومت صفحه را تضعیف نموده و موجب بیرون‌زدگی و فتق آن می‌شود. عوامل خطرآفرین شامل کار شدید جسمی، ورزش سخت یا توان فرسا، عضلات ضعیف شکمی و پشت، وزنه‌برداری‌، عدم‌ آمادگی‌ جسمانی‌ و پیچش‌ ناگهانی‌ و شدید بدن‌ یا پرش‌ از ارتفاع‌ زیاد است. برای پیشگیری‌، اشیاء را با روش‌ درست‌ بلند کنید و برای‌ حفظ‌ توان‌ و قدرت‌ عضلانی‌ مناسب‌، مرتباً ورزش‌ کنید. 

پاره شدن دیسک طبق آمارهای موجود در خانم‌ها بیش‌تر است و معمولا در قسمت چپ دیده می‌شود. طرز نشستن، راه رفتن و خوابیدن و نوع بلند کردن اجسام و حمل آن‌ها در ایجاد دیسک کمر بسیار موثر می‌باشد. به عنوان مثال اگر می‌خواهیم کتابی را با خود حمل کنیم، هر چه به بدن نزدیک‌تر نگه داریم فشاری که به دیسک‌ها وارد می‌آید کم‌تر خواهد بود و هر چه دورتر نگه داریم و یا در حالت دولا شدن به سمت جلو، مخصوصا در حالت چرخش، جسم سنگینی را حمل یا جا به‌جا کنیم مانند جا به‌جایی گلدان، امکان آسیب رسیدن به به این قسمت‌ها بیش‌تر می‌باشد. بنابراین باید سعی شود از این نوع حرکات خودداری شود و اگر مجبور باشید که چیزی را از زمین بلند کنید حتما زانوها را خم کرده و با خم شدن هر دو زانو، آن جسم را کاملا نزدیک به بدنتان بردارید. حتی‌الامکان سعی کنید برای جا به‌جایی اجسام سنگین از وسایل کمکی مثل ریل، چرخ و اهرم استفاده کنید.

 

بیماری دیسک کمر بیش‌تر در چه افرادی دیده می‌شود؟ آیا ژنتیک نقش موثری در ایجاد آن دارد یا نه؟

بیماری دیسک کمر معمولا از دهه سوم به بعد ایجاد می‌شود، البته در زنان جوان، دیسک جوانی هم دیده می‌شود، ولی بسیار نادر است. قابل ذکر است که دیسک جوانی در مهره‌های کمر ایجاد نمی‌شود و در مهره‌های پشتی (قسمت بالای مهره‌های کمری) در اثر ضربه اتفاق می افتد و با توجه به اینکه در حدود سن20 سالگی پدیده پیر شدن برای دیسک وجود ندارد و به اصطلاح دژنره نشده است و از سن 20 سالگی به بعد کم کم آب دیسک‌ها کم می‌شود و امکان شکننده شدن آنها و ترک‌های موجود بیش‌تر می‌شود. هر چه سن بالاتر رود، احتمال پیدا شدن دیسک زیادتر می‌شود. عوامل ژنتیکی نیز در پیدایش دیسک مطرح می‌باشد که در مواردی ممکن است تاثیرگذار باشد.


علایم بالینی

معمولا بیماری دیسک کمر با دردی در ناحیه کمر شروع می‌شود. در مراحل اولیه این درد فقط در کمر ایجاد می‌شود و به جاهای دیگر زیاد انتشار نمی‌یابد و اگر به آن توجه نشود و این فشارها ادامه پیدا کنند، به علت این که قسمت مرکزی مهره‌ها بیرون زدگی پیدا می‌کند و روی ریشه عصب فشار می‌آورد، آزردگی ریشه عصب به وجود می‌آید و به دنبال آن درد و سایر عوارض ایجاد می‌شود. این درد می تواند به باسن، پشت پا تا پایین پا و زانوها و مچ پا و حتی انگشتان امتداد باید قسمت‌های درگیر و میزان و نوع درد و انتشار آن به سطحی که دیسک در رفته است و به محل فشار روی ریشه‌های عصبی بستگی دارد. 

*علائم پارگی صفحه بین مهره‌ای کمری 

علائم بیرون‌ زدن‌ دیسک‌ بین‌ مهره‌ای‌ در قسمت‌ تحتانی‌ کمر و یا پارگی صفحه بین مهره‌ای کمری شامل موارد زیر است:

1. درد نواحی تحتانی‌تر پشت (کمر) که به خلف ران ها و قسمت‌ پشت‌ باسن‌، ران‌، ساق‌ پا، یا پا انتشار دارد. (درد سیاتیک) و معمولا در اثر حرکت شدیدتر می‌شود.

2. گرفتگی عضلات 

3. تشدید درد بر اثر کشیدگی و فشار (حرکت‌، سرفه‌، عطسه‌، بلندکردن‌ اشیاء، یا زور زدن‌ و دفع مدفوع ، دولا شدن و بالا آوردن مستقیم پا)

4. از بین رفتن رفلکس‌های عمیق تاندون

5. حساسیت شدید در ناحیه توزیع ریشه‌های عصب تحت تاثیر

6. از دست‌ دادن‌ اختیار ادرار و مدفوع، فلج و تحلیل‌ رفتن‌ و ضعف‌ عضلات‌ از عوارض‌ احتمالی‌ بیماری می باشد.

*علایم پارگی صفحه بین مهره‌ای گردن 

در صورت‌ بیرون‌ زدن‌ دیسک‌ بین‌ مهره‌ای‌ در گردن ‌علائم زیر بروز می‌کند:

1. درد در گردن‌، شانه‌، یا در مسیر بازو به‌ سمت‌ دست که این درد با حرکت‌ بیشتر می‌شود.

2. ضعف‌، بی‌حسی‌، یا تحلیل‌ رفتن‌ عضلات‌ دست‌ (اندام‌ فوقانی‌)

3. سفتی گردن: حرکت گردن یا پشت برای مصدوم بسیار دشوار است و یا اصلا قادر به این کار نیست.

به عنوان مثال آسیب در نواحی كمر می‌تواند موجب بی‌حسی پاها حتی از دست‌ دادن‌ اختیار ادرار و مدفوع یا فلج و تحلیل‌ رفتن‌ و ضعف‌ عضلات‌ شود. همچنین بیمار از ناحیه زانو به پایین علائمی نظیر درد، بی‌حسی، گزگز و مورمور، احساس سردی یا گرمی، گرفتگی مكرر عضلانی، ضعف یا لاغر شدن را تجربه می‌كند، بیماری كه دچار دیسك كمری است نمی‌تواند براحتی خم شود و هنگام خم شدن احساس می‌كند كه رگی در پشت زانویش كشیدگی پیدا می‌كند. درد بیمار با سرفه زدن تشدید می‌شود. گاهی بیماران فقط از وجود گزگز و مور مور یا ضعف یا درد در ناحیه ساق، مچ پا یا انگشتان پای خود شاكی هستند و كمر آنها اصلا درد ندارد. برای بیشتر این بیماران پذیرش این‌كه مشكلات آنها به علت وجود بیماری در ناحیه كمر است، خیلی سخت است.در مهره‌های گردنی این علائم به صورت ضعف‌، بی‌حسی‌، یا تحلیل‌ رفتن‌ عضلات‌ دست‌ دیده می‌شود. علایمی نظیر گزگز و مورمور، بی‌حسی، سرد یا گرم شدن، احساس ضعف و درد در ناحیه ساعد، كف دست و انگشتان نیز ممكن است رخ دهد.

 

تشخیص 
اقداماتی‌ که‌ برای‌ تأیید تشخیص‌ انجام‌ می‌شوند ممکن‌ است‌ شامل‌ موارد زیر باشند:
1. عکسبرداری‌ از گردن‌ یا قسمت‌ پایینی‌ ستون‌ مهره‌ای‌ به‌ کمک‌ اشعه‌ ایکس‌، از جمله‌ انجام‌ میلوگرام‌ (تزریق‌ ماده‌ رنگی‌ در مایع‌ اطراف‌ ستون‌ مهره‌ای‌ که‌ به‌ هنگام‌ عکسبرداری‌ با اشعه‌ ایکس‌ به‌ راحتی‌ دیده‌ می‌شود) دیسکوگرافی‌)
2. سی‌تی‌اسکن

3. ام آر آی MRI 

 

درمان 

درمان براساس شدت بیماری فرق می كند. در موارد شدید كه بیرون زدگی دیسك بزرگ است و سبب فلج اندامهای تحتانی و یا بی اختیاری در دفع ادرار یا مدفوع می شود، جراحی باید به سرعت انجام شود. در مواردی كه با فتق دیسك فلج مختصری ایجاد شده است، اما بتدریج میزان فلج رو به افزایش است نیز باید فوری جراحی صورت بگیرد. در سایر موارد معمولاً به بیمار به مدت یك هفته تا 10 روز استراحت نسبی توصیه می شود.

طی این مدت بیمار باید از نشستن حتی الامكان پرهیز كند و از خم و راست شدن و برداشتن اشیای سنگین یا رانندگی نیز دوری نماید. معمولاً طی این مدت به بیمار داروهای مسكن تجویز می شود. اغلب بیماران طی این مدت 10 روزه، بهبود قابل توجهی پیدا می كنند. می توان بعد از  10  تا  14 روز از زمان شروع بیماری، برای بیمار ورزشهای مخصوصی را تجویز نمود كه آب درمانی و راه رفتن در آب در قسمت كم عمق استخر می باشد و نیز نرمشهای كششی برای عضلات كمر و شكم نیز مفید است.

می توان از فیزیوتراپی نیز در این مرحله سود جست. تأثیر روشهای درمانی نظیر طب سوزنی، حجامت، استفاده از زالو و داغ كردن ثابت نشده است. روشهای درمانی «كایروپراكتیك» در دیسك كمر ممكن است خطرناك باشد و در درصد كمی از بیماران ممكن است سبب تشدید علایم شود.

اگر 4 تا 6 هفته از درمان بیمار مبتلا به فتق دیسك كمری بگذرد و بیمار همچنان درد شدیدی بخصوص در پاها احساس كند یا فلج خفیف، اما پایداری در اندام تحتانی وجود داشته باشد به طوری كه بیمار نتواند فعالیتهای روزمره خود را بخوبی انجام دهد، انجام جراحی توصیه می شود.

درصد زیادی از بیمارانی كه فتق دیسك كمری دارند با درمانهای یاد شده و بدون جراحی كاملاً بهبود می یابند. البته احتمال عود كردن بیماری در آنها در آینده وجود دارد و باید مواردی نظیر پرهیز از برداشتن اشیای سنگین را همیشه رعایت كنند.
در برخی از بیماران، علایم بیماری حالت مزمن پیدا می كند و تا ماهها و یا حتی سالها بیمار بصورت دوره ای با علایم بیماری دست و پنجه نرم می كند.

در بیمارانی كه مورد عمل جراحی قرار می گیرند، اگر انتخاب بیمار مناسب باشد و جراحی بخوبی انجام گیرد، انتظار می رود بیمار بین 90 تا 95 درصد بهبود یابد. بیشتر بیماران بعد از عمل نیز از درد كمر، گزگز و مور مور خفیف و احساس سرد شدن پاها شكایت دارند.

 

ده نکته ی کلی در مورد دیسک کمر

۱- فورا در بستری که دارای تشک سفت است به پشت بخوابید و پاهایتان را جمع کنید. سعی کنید بیشتر از ۲۰ روز (هر چند احساس بهبود کنید) در رختخواب استراحت کنید.

۲- از توالت ایرانی استفاده نکنید ،بلکه از توالت فرنگی استفاده کنید. اگر در خانه شما توالت فرنگی نیست، باید وسیله ای مشابه آن تهیه کنید.

۳- غذاهای سبک و رقیق میل کنید.

۴- از خوردن غذاهای سرد پرهیز کنید. در عوض خوراکیهای گرم بخورید.

۵- بعد از برخاستن از بستر و به کار بردن نسخه های گفته شده سعی کنید چیز سنگین تر از ۳ کیلو را حمل نکنید. کشتی نگیرید. تنه به کسی نزنید. و تنه نخورید. از جوی نپرید. روی مبل نرم ننشینید. سر پا نایستید. کمرتان را گرم نگه دارید. در هنگام عمل مقاربت بالا قرار نگیرید. زیاد عمل مقاربت انجام ندهید. عصبانی نشوید. از خوراکیهایی که دارای ویتامین (آ- ب- ای) است استفاده کنید. جوانۀ گندم، شکر سرخ، ملاس سیاه، سیب، هویج بخورید. هر روز چای نعنا، آویشن و یا مرزه دم کرده بخورید.

۶- اگر بیمار مبتلا به دیسک چاق است، حتما وزنش را کم کند.چون وزن زیاد خود برای دیسک ضرر زیاد دارد.

۷- بیمار بهبود یافته از دیسک همانند ظرف چینی مرمت شده است. نباید خود را سالم تصور کند و از دستورات شماره ۵ تا پایان عمر سر باز زند.

۸- اگر کسی از شما تقاضا کرد که اتومبیل او را هل بد هید، نخست به خود فکر کنید و بگوئید ببخشید، نمی توانم. مبتلا به دیسک هستم و بگذرید.

۹- با آب سرد استحمام نکنید. و کفش پاشنه بلند نپوشید.

۱۰- شنا در استخر و دریا برای بیمار مبتلا به دیسک مفید است

 

راهکار هایی برای درمان بیرون زدگی هایی که به عمل جراحی نیازی ندارند:

1. استراحت در بستر به‌ هنگام‌ مرحله‌ حاد بیماری،‌ حداقل‌ 2 هفته‌ در رختخواب‌ استراحت‌ کنید. فعالیتهای‌ طبیعی‌ خود را با رو به‌ بهبود گذاشتن‌ علایم‌ مجدداً آغاز کنید. استراحت‌ طولانی ‌مدت‌ در رختخواب‌ به‌ هیچ‌ عنوان‌ توصیه‌ نمی‌شود. در بسیاری‌ از موارد، خود به‌ خود بهبود می‌یابد. از دراز کشیدن به صورت دمر و خوابیدن با بالشهای بزرگ و ضخیم همیشه باید اجتناب نمود. مصدوم را در یک سطح صاف و محکم در راحت ترین وضعیت ممکن بخوابانید.

2. در 72 ساعت‌ اول‌ و گاهی‌ نیز در ادامه‌، کیسه‌ یخ‌ روی‌ ناحیه‌ دردناک‌ قرار دهید (در صورت‌ مؤثر بودن‌). یخ موضعی برای کاهش درد و گرفتگی استفاده می‌شود.

3. وارد آوردن‌ کشش‌ در منزل‌ یا در بیمارستان‌ (گاهی‌ توصیه‌ می‌شود).

4. بازتوانی‌ برای‌ تقویت‌ عضلات.‌ اجرای نرمشهای انبساطی پیشرونده عضلانی و سایر روش های کاهش تنش نیز سودمند است.

5. روان درمانی یا مشاوره‌ برای‌ فراگیری‌ روش‌های‌ مقابله‌ با درد مداوم‌ و کلافگی

6. حرارت درمانی عمقی ماورای صوتی و بکارگیری حرارت موضعی مرطوب. به‌ جای‌ این‌ کار می‌توانید از لامپ‌ گرمایی‌، دوش‌ یا حمام‌ آب‌ داغ‌، کمپرس‌ آب‌ داغ‌، یا صفحات‌ گرم‌کننده‌ برای‌ تخفیف‌ درد استفاده‌ کنید.

7. استفاده از جورابهای ضد واریس و خمش و واشدگی متناسب پا به منظور پیشگیری از ترومبوفلبیت حائز اهمیت می‌باشد.

 

اقدامات زیر جهت کاهش درد کمر موثر می باشند:

 1. اجتناب کردن از در معرض سرما بودن در طی ورزش.

 2. حفظ وزن مناسب

 3. استفاده از پارچه لوله شده کمری یا بالش برای نشستن

 4. انجام هر گونه ورزش باید مطابق با نظر فیزیوتراپ باشد.

 5. در طی ایستادن طولانی، یک پا را روی پله یا چهارپایه قرار دهید .

 6. استفاده از گرما و سرما

 7. استفاده از شکم بند یا کمربند طبی جهت محدود کردن حرکات اضافی کمر طبق دستور پزشک.

 

داروها

تجویز داروهای‌ ضدالتهابی‌ غیراستروییدی‌ برای‌ کاهش‌ التهاب‌ اطراف‌ پارگی‌ دیسک‌ برای‌ موارد خفیف‌ می‌توان‌ از استامینوفن یا ایبوبروفن استفاده‌ کرد، شل کننده عضلانی مثل‌ دیازپام یا متوکاربامول  رباکسین‌ و مسکن ها، گاهی مصرف مخدرها، مسهل‌ها یا نرم‌کننده‌های‌ مدفوع‌ برای‌ پیشگیری‌ از یبوست.

 

تدابیر جراحی

انجام‌ عمل‌ جراحی‌ برای‌ آزاد ساختن‌ رشته‌های‌ عصب‌ از فشار وارده‌ به‌ آنها، در صورتی که استراحت‌ در رختخواب‌ فایده‌ای‌ در رفع‌ علایم‌ نداشته‌ باشد، ممکن است لازم شود. در صورت‌ لزوم‌، می‌توان‌ بیرون‌زدگی‌ دیسک‌ بین‌ مهره‌ای‌ را با عمل‌ جراحی‌ معالجه‌ کرد.

 

لامینکتومی  Laminectomy

برداشتن قوس خلفی مهره از طریق جراحی، برهنه کردن طناب نخاعی برای برداشت قسمتی از هسته پالیبس که از فتق دیسک بین مهره‌ای بیرون زده یا پاره شده است.

 

جوش خوردن نخاعی

قرار دادن یک گرافت استخوانی در فضای بین دیسکی که رشد کرده و دو مهره را به هم جوش می‌دهد و سپس آنها را بی‌حرکت می‌کند. جایی که یک دیسک برداشته می‌شود، در بین جسم مهره‌ای ممکن است ورقه‌های استخوانی قرار داده شوند. گرافت استخوانی ممکن است از بانک استخوان یا ناحیه‌ای از استخوان خار خاصره بیمار گرفته شود. ممکن است جراحی قدامی یا خلفی باشد.

 

جراحی میکروسکوپی

جراحی میکروسکوپی، جهت برداشتن دیسک های پاره شده موجب ضربه کمتر شده و تمامیت بافتی را نگه می‌دارد.

 

بعد از عمل

به طور كلی هیچ عمل جراحی بدون عارضه نمی باشد. اگر شدت بیماری در حدی باشد كه نیاز به جراحی داشته باشد و جراح تبحر كافی داشته باشد.احتمال بروز عوارض پس از عمل جراحی خیلی ناچیز است.

عوارض عبارتند از 1- عفونت 2- چسبندگی اطراف رشته های نخاع 3- قطع رشته های نخاع در حین عمل 4- آزاد سازی ناقص رشته های نخاع حین عمل

اگر این عوارض بروز كند، ممكن است بیمار بعد از عمل احساس بهبود پیدا نكند یا در موارد نادر، احساس كند درد و ضعف بیشتری پیدا كرده است.

 

راهنمای بیماران پس از عمل دیسک کمر

1. از بخیه های محل عمل مراقبت بعمل آورید.

2. محل بخیه ها را خشک و تمیز نگه داشته و یا پانسمان خشک روی آنرا بپوشانید.

 3. در صورت بروز هر گونه علائم مربوطه به عفونت نظیر، تب، قرمزی، محل زخم، ترشح از محل بخیه ها و تورم و سفت شدن محل زخم ، و زیاد شدن درد به پزشک خود اطلاع دهید .

 4. دستورات پزشک را در مورد بلند کردن اشیاء ، بالا رفتن از پله ، رانندگی، ورزش، کارهای بدنی، فعالیت جسمی و بازگشت به محل کار را رعایت فرمائید.

 5. از پوشیدن کفش های پاشنه بلند خودداری نمائید.

 6. فعالیت را به تدریج و در حد تحمل افزایش دهید، از فعالیت هایی که باعث کشیدگی و خمیدگی فقرات می شود خودداری نمائید.

 7. از رانندگی، ایستادن و نشستن بمدت طولانی، پس از عمل جراحی خودداری نمائید.

 8. در موقع خواب از تشک مناسب و سفت استفاده نمائید.

 9. ورزش هایی که مخصوص تقویت عضلات شکم و لگن می باشند انجام دهند (مطابق با نظر پزشک و فیزیوتراپ)

 10. در صورت بروز سردرد شدید و ترشح مایع شفاف یا کمی زرد رنگ از پانسمان فوراً به پزشک خود اطلاع دهید.

 11. هر گونه ضعف عضله، بی حسی، مورمور شدن را به اطلاع پزشک خود برسانید.

 12. اختلال عمل روده ممکن است برای چند روز پس از عمل بصورت تهوع، نفخ شکم و یبوست مشخص شود که باید اطلاع داده شود.

 13. بی اختیاری و مشکل تخلیه روده یا مثانه را به اطلاع پزشک خود برسانید.

 14. دستورات دارویی پس از ترخیص را طبق دستور پزشک مصرف نمائید از مصرف بی رویه داروها خصوصا مسکن خودداری نمائید.

 15. به بیماران توصیه می شود وزن مناسب را حفظ کند زیرا اضافه وزن بدن فشار زیادی روی قسمت تحتانی کمر ایجاد می کند.


آیا بعد از درمان دیسك كمر، امكان عود مجدد وجود دارد؟

در تمام روش‌های درمانی دیسك كمر، امكان عود مجدد وجود دارد، ولی معمولاً عودها در سطوح بالا‌تر و پایین‌تر دیسك درمان شده ی قبلی اتفاق می‌افتد. البته گاهی ممكن است در همان سطح قبلی هم اتفاق بیفتد. اگر بیمار مراحل درمان را به خوبی انجام دهد و ورزش‌هایی را كه برایش تجویز شده ادامه دهد و وزن خود را نیز كاهش دهد، ممكن است تا آخر عمر هیچ مشكل برایش پیش نیاید، ولی اگر مراحل درمانی را كامل انجام ندهد، امكان عود مجدد وجود دارد. در روش‌های جراحی هم به همین ترتیب می‌باشد. وقتی بیمار عمل می‌شود، به او توصیه می‌شود كه به تقویت عضلات بپردازد و در كنار تقویت عضلات فیزیوتراپی را هم ادامه بدهد. نباید وزنه‌های سنگین را بلند كند و كارهای اشتباهی را كه قبلا انجام می‌‌داده تكرار كند. در غیر این صورت ممكن است در همان سطح اولیه و یا سطوح دیگر دچار در رفتگی دیسك شود. روش‌های عمل جراحی نیز متفاوت است و از عمل‌های كوچك و بسته تا عمل‌های باز و بزرگ انجام می شود

به عنوان مثال اگر سطح در رفته فقط یك سطح باشد و بیمار لاغر باشد و میزان در رفتگی نیز كم باشد، در این موقع از روش‌های عمل بسته می‌توان استفاده كرد. اگر كمی شدیدتر باشد، از روش‌های میكروسكوپی استفاده می‌كنیم و اگر خیلی شدید باشد و چندین سطح را گرفتار كرده باشد و بیمار چاق نیز باشد، ناچارا باید از روش‌های باز و وسیع استفاده شود.

چگونگی درمان و نوع عمل توسط پزشك تشخیص داده می شود و برای هر بیمار، عمل جراحی متناسب با شرایط وی در نظر گرفته می‌شود.


عدم درمان به موقع دیسك كمر چه عواقبی ممكن داشته باشد؟

عدم درمان به موقع دیسك كمر باعث بدتر شدن وضعیت بیمار خواهد شد و درد بیمار را تشدید خواهد كرد. ممكن است به خاطر یك عمل كوچك، مجبور شویم عمل‌های بزرگ‌تری را انجام دهیم و حتی ممكن است باعث تخریب دیسك و تخریب خود مهره و سرخوردگی مهره شود و در نتیجه مجبور شویم كه از یك عمل كاملا وسیع، با كار گذاشتن پلاتین و وسایل خاص فلزی در كمر بیمار استفاده كنیم. عدم درمان به موقع ممكن است باعث عوارضی مانند بی‌حس‌های دائمی یا اختلالات حركتی شود كه این عوارض باعث افتادگی پا و كشیدن و لنگی پا خواهد شد.

همچنین عدم درمان به موقع ممكن است باعث ایجاد مشكلات ادراری و مثانه‌ای شود و یا مشكلات اسفنكتر مقعد به وجود بیاورد و بیمار نتواند ادرار و مدفوع خود را نگه دارد. این مشكلات در آقایان باعث ایجاد ناتوانی‌های جنسی هم می‌شود. به علت این كه اعصاب مانند دیگر نسوج و پوست قابل ترمیم نمی‌باشند و اگر صدمه ای به آنها برسد، دیگر به حالت اولیه بر نمی‌گردند، بنابراین قبل از صدمه شدید، باید حتما نسبت به درمان اقدام كرد.

 

در درمان این بیماران با چه مشكلاتی مواجه هستیم؟

خوشبختانه اكنون در درمان این بیماران با مشكل خاصی مواجه نیستیم و بسیاری از امكانات و وسایل، چه تشخیصی و چه درمانی، موجود می‌باشد. حتی یك سری امكانات قابل حمل و نقل وجود دارد كه برای بعضی از بیماران، كه نیاز به یك سری وسایل خاص دارند، توسط شركت‌ها و تكنسین‌های آنها فراهم می‌شود.

 

توصیه كلی به افراد مبتلا و دیگر افراد كدام است؟

بهترین توصیه این است كه پیش‌گیری بهتر از درمان می‌باشد. پس در مرحله اول باید سعی كنیم كه اصلا مبتلا به این بیماری نشویم. می‌بایستی در این ارتباط تمام مواردی كه باعث پیش‌گیری از ایجاد این بیماری می‌شود را رعایت كنیم؛ از جمله ورزش كردن، كاهش وزن، عدم بلند كردن اجسام سنگین و هول دادن اجسامی مانند اتومبیل یا بلند كردن اتومبیل.

ورزش ملایم روزانه داشته باشیم تا بدنمان همیشه در فرم ایده‌ال قرار گیرد و عضلات وضعیت طبیعی را حفظ نمایند و استخوان‌ها دچار پوكی نشوند.

همچنین باید تغذیه مناسبی داشته باشیم (تغذیه مناسب به معنی زیاد خوردن نیست، بلكه به معنی درست خوردن می‌باشد). از میوه‌جات و سبزی‌جات و لبنیات حتماً در وعده‌های غذایی استفاده كنیم. در معرض نور خورشید به مقدار لازم قرار گیریم. درست بنشینیم یا بخوابیم یا راه برویم؛ مثلا موقع مطالعه، پشت‌میز و صندلی قرار بگیریم و اگر می‌خواهیم تلویزیون نگاه كنیم، لم ندهیم یا كج نشویم و یا در تخت خواب و به حالت نیم خیز مطالعه نكنیم. رعایت این موارد باعث می‌شود فشار بر روی دیسك‌های مختلف از جمله دیسك كمر، دیسك گردن و سایر قسمت‌ها، وارد نشود.

برای درمان حتما به موقع اقدام شود، و پزشك طرف مشاوره، فردی باشد كه تبحر و اطلاعات كافی داشته باشد. البته به یاد داشته باشید كه تنها علت كمردرد، دیسك كمر نمی‌باشد و كمر درد علل بسیار متفاوتی دارد و بر حسب مورد، باید بیماران درمان شوند.

ممكن است علت‌های درد كمر، مشكلات تغذیه‌ای و متابولیكی مانند بیماری دیابت، نقرس یا تمام بیماری‌های التهابی و عفونی و حتی بدخیمی‌ها باشند. بنابراین در صورت بروز كمردرد حتما به پزشك مراجعه كنید تا بر حسب مورد خاص، كمردرد درمان شود.

گروهی از بیماران، اظهار می‌نمایند كه نگران فلج شدن بعد از عمل جراحی هستند، بنابراین باید گفت كه به هیچ وجه به اظهارات ناآگاهانه و غیرعلمی اطرافیان توجه نكنند و مطمئن باشند چنان چه برای درمان این بیماری به موقع اقدام كنند، امكان فلجی وجود ندارد. اصولا با پیشرفت‌هایی كه در علم پزشكی انجام گرفته (پیشرفت‌های تشخیصی و درمانی)، اصلا فلج بعد از عمل پیش نمی‌آید و به هیچ‌وجه نباید نگران باشند. ولی اگر خیلی دیر به پزشك مراجعه كنند، امكان آسیب‌ جدی به ریشه‌های عصبی در اثر بیرون زدگی‌ها و پاره شدگی‌ها وجود خواهد داشت و ممكن است علایمی مثل افتادگی پا و لنگی پا برایشان ایجاد شود. البته قابل ذكر است چنان چه بیماری افتادگی و لنگی پا و حالت فلج ایجاد شود، مسلما نباید این انتظار باشد كه بعد از عمل كاملاً سالم شوند و مانند بقیه افراد راه برود.

به‌طور كلی باید گفت: دیسك كمر بیماری ای نیست كه افراد نگران شوند و چنان چه به موقع درمان گردد، حتماً از سلامتی كامل برخوردار خواهند شد.

منبع : جمع آوری

ارسال شده در تاريخ شنبه هفتم خرداد 1390- علی اکبر خادملو
  • پاساد
  • راهی به سوی آسمان